اقتصاد آمریکا در آستانه تصمیم تازه فدرال رزرو با سه نشانه مهم روبهرو است: تورم سالانه مصرفکننده در سپتامبر به ۳.۷ درصد رسید، قیمت تولیدکننده ۶.۳ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافت و دستمزد واقعی ساعتی کاهش پیدا کرد. این دادهها اهمیت تصمیم امروز بانک مرکزی را افزایش میدهند؛ هرچند بهتنهایی برای پیشبینی قطعی مسیر تورم یا احتمال رکود کافی نیستند.
تورم مصرفکننده و تولیدکننده چه میگویند؟
اداره آمار کار آمریکا در گزارش منتشرشده در ۱۴ اکتبر اعلام کرد شاخص قیمت مصرفکننده در سپتامبر ۰.۶ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافت و رشد دوازدهماهه آن به ۳.۷ درصد رسید.
در همین ماه، قیمت بنزین ۹.۱ درصد افزایش یافت و بیش از نیمی از رشد ماهانه شاخص کل را توضیح داد. شاخص تورم هسته، بدون غذا و انرژی، نیز در مقیاس سالانه ۲.۶ درصد افزایش داشت.
روز بعد، اداره آمار کار گزارش داد شاخص قیمت تولیدکننده برای تقاضای نهایی در سپتامبر ۱.۳ درصد نسبت به ماه قبل و ۶.۳ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافته است. قیمت کالاهای نهایی ۲.۶ درصد و قیمت خدمات نهایی ۰.۸ درصد رشد کرد.
این دو شاخص یک چیز را اندازه نمیگیرند. CPI تغییر قیمت سبد مصرفی خانوارها را نشان میدهد؛ PPI تغییر قیمتهایی را دنبال میکند که تولیدکنندگان داخلی دریافت میکنند.
افزایش همزمان آنها میتواند نشانهای از فشار قیمتی در چند مرحله از اقتصاد باشد. بااینحال، انتقال هزینه تولید به مصرفکننده قطعی نیست و به عواملی مانند وضعیت تقاضا، رقابت و حاشیه سود شرکتها بستگی دارد.
چرا دستمزد واقعی اهمیت دارد؟
درآمد اسمی نشان میدهد کارکنان چه میزان پول دریافت میکنند؛ درآمد واقعی قدرت خرید آن درآمد را پس از درنظرگرفتن تغییر قیمتها میسنجد.
بر اساس گزارش BLS در ۱۴ اکتبر، میانگین دستمزد ساعتی اسمی در سپتامبر ۰.۱ درصد افزایش یافت، اما دستمزد واقعی ساعتی ۰.۵ درصد کاهش پیدا کرد. در مقایسه با سپتامبر سال گذشته نیز دستمزد واقعی ساعتی ۰.۷ درصد پایینتر بود.
این دادهها نشان میدهند که افزایش حقوق اسمی لزوماً به معنای بهبود قدرت خرید نیست. بااینحال، میانگین ملی تفاوت وضعیت خانوارها و کارکنان با درآمدهای مختلف را بهطور کامل نشان نمیدهد.
فدرال رزرو امروز تصمیم میگیرد
جلسه کمیته بازار آزاد فدرال رزرو در روزهای ۲۷ و ۲۸ اکتبر برگزار میشود. تصمیم امروز برای ساعت ۲ بعدازظهر و نشست خبری برای ساعت ۲:۳۰ بعدازظهر به وقت شرق آمریکا برنامهریزی شده است. آخرین نرخ هدف اعلامشده در سپتامبر، ۳.۷۵ تا ۴ درصد بود.
بانک مرکزی باید میان مهار تورم و حفظ اشتغال تعادل برقرار کند. نرخ بهره بالاتر میتواند هزینه تأمین مالی را افزایش دهد و بر مصرف و سرمایهگذاری فشار وارد کند. در مقابل، ثابت نگهداشتن نرخ نیز به معنای پایان نگرانی درباره تورم نیست.
برای تفسیر تصمیم امروز باید علاوه بر نرخ بهره، بیانیه رسمی و اظهارات رئیس فدرال رزرو درباره تورم، اشتغال و ریسکهای اقتصادی بررسی شود.
دادههای فردا میتوانند تصویر روشنتری ارائه کنند
در روز پنجشنبه، ۲۹ اکتبر، برآورد اولیه GDP سهماهه سوم و گزارش درآمد و مخارج شخصی سپتامبر منتشر میشوند.
این گزارشها میتوانند به ارزیابی وضعیت رشد اقتصادی، مصرف خانوارها و روند تورم PCE کمک کنند. آخرین برآورد رسمی موجود نشان میدهد GDP واقعی آمریکا در سهماهه دوم با نرخ سالانهشده ۲.۲ درصد رشد کرده بود.
تا پیش از انتشار دادههای جدید، نتیجهگیری درباره مسیر قطعی رشد اقتصادی یا تورم زودهنگام است.
جمعبندی
افزایش قیمت تولیدکننده، تورم ۳.۷ درصدی مصرفکننده و کاهش دستمزد واقعی در سپتامبر، سه نشانه مهم از فشار اقتصادی بر خانوارها و کسبوکارها هستند.
این شرایط تصمیم فدرال رزرو را حساستر میکند؛ اما برای ارزیابی آینده اقتصاد باید دادههای جدید رشد اقتصادی، مصرف، تورم و اشتغال نیز در نظر گرفته شوند.
آنچه امروز باید دنبال کنیم، فقط تغییر نرخ بهره نیست؛ بلکه پیام بانک مرکزی درباره مسیر آینده اقتصاد است.